معرفی مهم ترین استانداردهای عینک ایمنی
استاندارد عینک ایمنی چیست؟
عینک ایمنی به عنوان یکی از حیاتی ترین تجهیزات ایمنی فردی مورد استفاده برای حفاظت از چشم ها در برابر خطرات مختلف محیطی، همواره می بایست مطابق با قوانین ایمنی و کیفی خاصی تولید و مورد آزمایش و بازرسی قرار گیرد تا کاربران بتوانند با خیالی آسوده از بهترین عینک ایمنی مناسب کار خود استفاده نمایند. همین موضوع نیز موجب شده است سازمان استانداردهای جهانی اقدام به تببین استانداردهای مختلف و ملزم نمودن تولید کنندگان به رعایت این استانداردها بپردازند. استانداردهای عینک ایمنی در واقع مجموعه ای از دستورالعمل ها، مشخصات و معیارهای مختلف ایمنی و کیفی هستند که هدف از تعیین آن ها، اطمینان از قابلیت حفاظت کامل توسط محصولات عینک ایمنی می باشد. این استانداردها معمولا موارد مختلفی را همچون مقاومت در برابر ضربه، شفافیت عدسی، میزان جذب اشعه UV، تحمل در برابر مواد شیمیایی و مواردی را از این قبیل پوشش می دهند و از همین رو نیز به کاربر این اطمینان را می دهند که عینک ایمنی مورد نظر از توانایی محافظت از چشم ها در شرایط خطرناک برخوردار است.
انواع استانداردهای عینک ایمنی
بطور کلی می توان گفت در سطح بین المللی، چندین استاندارد مهم برای عینک های ایمنی تدوین شده است که هر کدام قوانین و معیاهای خاصی را برای طراحی، ساخت و عملکرد عینک ایمنی در نظر می گیرند. دز ادامه به مهم ترین آن ها اشاره نموده ایم:

دیدن نمایید: لیست قیمت عینک مهندسی ایمنی
1. استاندارد ANSI Z87.1 آمریکا
این استاندارد توسط مؤسسه استاندارد ملی آمریکا (ANSI – American National Standards Institute) تدوین شده است و بر اساس مقررات سازمان ایمنی و بهداشت شغلی آمریکا (OSHA) اجرا می شود. برخی از مهم ترین فاکتورهای مورد بررسی توسط این استاندارد شامل موارد زیر هستند:
- مقاومت در برابر ضربه: عینک هایی که مطابق با این استاندارد ساخته شدهاند، باید توانایی مقاومت در برابر ضربات شدید را داشته باشند و آزمایش های ضربه شامل سقوط اجسام از ارتفاع و برخورد اجسام با سرعت بالا روی عدسی و فریم عینک را بگذرانند.
- حفاظت در برابر اشعههای مضر: این استاندارد شامل معیارهایی برای حفاظت از چشم در برابر اشعه های فرابنفش (UV)، مادون قرمز (IR) و نور مرئی شدید است.
مقاومت در برابر نفوذ مواد شیمیایی: عینک های ایمنی استاندارد ANSI Z87.1 باید از نوع عینک ایمنی ضد بخار بوده و توانایی محافظت از چشم ها در برابر مایعات شیمیایی و بخارات مضر را داشته باشند.
- ویژگیهای نوری و وضوح تصویر: لنزها نباید موجب تحریف دید شوند و باید وضوح بالایی را ارائه دهند تا کاربر بتواند محیط را به صورت طبیعی و دقیق مشاهده کند.
- آزمونهای دوام و استحکام: این استاندارد شامل تست های ویژهای برای بررسی مقاومت عینک در برابر حرارت، خراشیدگی و شرایط سخت محیطی است.
2. استاندارد EN 166 اروپا
این استاندارد توسط کمیته استانداردسازی اروپا (CEN – European Committee for Standardization) تدوین شده و تمامی تجهیزات حفاظتی چشم از جمله عینک و گاگل ایمنی که در کشورهای اروپایی مورد استفاده قرار میگیرند را از لحاظ مقاومت در برابر اشعه های خطرناک و مواد شیمیایی مورد بررسی قرار می دهد. همچنین این استاندارد عینک های ایمنی را بر اساس میزان حفاظت و مقاومت ضربه نیز دسته بندی می نماید که به شرح زیر است:
دستهبندی عینکها بر اساس میزان حفاظت:
- عینکهای ایمنی معمولی (Safety Spectacles): برای محافظت در برابر ذرات و خطرات عمومی
- عینکهای ایمنی مقاوم در برابر مواد شیمیایی (Goggles): که دارای پوشش بیشتری هستند
- شیلدهای محافظ صورت (Face Shields): برای محافظت از کل صورت در برابر خطرات شدید
مقاومت مکانیکی و طبقهبندی بر اساس ضربه:
- S (حداقل مقاومت): مقاومت در برابر فشارهای پایین و خطرات سبک
- F(مقاومت متوسط): مقاوم در برابر ضربه یک جسم 6 میلی متری با سرعت 45 متر بر ثانیه
- B (مقاومت بالا): مقاوم در برابر ضربه یک جسم 6 میلی متری با سرعت 120 متر بر ثانیه
- A (مقاومت بسیار بالا): مقاوم در برابر ضربه یک جسم 6 میلی متری با سرعت 190 متر بر ثانیه
3. استاندارد CSA Z94.3 کانادا
این استاندارد توسط انجمن استاندارد کانادا (CSA – Canadian Standards Association) تدوین شده و عینک های ایمنی را از لحاظ فاکتورهایی چون مقاومت بالا در برابر ضربه و خراشیدگی، وضوح بالای لنز و گذارندن تست های شرایط محیطی خاص مورد تست و بازرسی قرار می دهد.
4. استاندارد AS/ZNS 1337 استرالیا
این استاندارد که توسط سازمان استاندارد استرالیا و نیوزیلند (AS/NZS – Standards Australia & New Zealand) تدوین شده است عینک های ایمنی را از لحاظ فاکتورهایی چون حفاظت در برابر اشعه UV/IR و مقاومت در برابر ضربه و تست سقوط اجسام مورد بازبینی قرار می دهد و بطور کلی عینک ها را بر اساس کاربرد در سه دسته عینک های عمومی، عینک های مخصوص جوشکاری و برشکاری و عینک های ضد مواد شیمیایی تقسیم بندی می نماید.
5. استاندارد GB 14866 چین
این استاندارد توسط اداره استاندارد ملی چین (GB – Guobiao Standards) تدوین شده و مشابه استانداردهای ANSI و EN 166 است و شامل فاکتورهای زیر می باشد:
- بررسی کیفیت نوری لنزها و حداکثر وضوح تصویر
- مقاومت بالا در برابر ضربه و مواد شیمیایی
- حفاظت در برابر اشعه UV و حرارت بالا
- تست دوام در برابر شرایط آب و هوایی مختلف
نحوه تشخیص استاندارد عینک ایمنی
برای اطمینان از برخورداری یک عینک ایمنی از استانداردهای لازم کافیست به نکات زیر توجه نمایید:

- بررسی علامت استاندارد روی فریم یا عدسی: تقریبا می توان گفت تمامی عینک های ایمنی استاندارد از نشان های استانداردی همچون ANSI Z87.1 یا EN166 روی فریم یا لنز خود برخوردار هستند که نشانی از استاندارد بودن محصول است. به این صورت که این علامت ها شامل حروف یا اعداد مشخصی بوده و نشان می دهند که عینک مورد نظر تست های مربوطه را با موفقیت گذارنده است.
- مطالعه مشخصات فنی محصول: تولید کنندگان معتبر معمولا همراه با محصول خود یک بروشور ارائه می دهند که شامل کلیه استانداردهای رعایت شده در ساخت محصول عینک ایمنی می باشد. لذا توصیه می کنیم حتما قبل از خرید عینک ایمنی این بروشور را مطالعه فرمایید.
- درخواست گواهینامه از عرضه کننده: برخی از فروشندگان با تولید کنندگان گواهینامه های معتبری را خدمت مشتریان ارائه می نمایند که نشان دهنده تطابق محصول با استانداردهای بین المللی است.
- بررسی مقاومت و کیفیت عدسی: در نظر داشته باشید که عینک ایمنی استاندارد می بایست از لنزهای مقاوم در برابر خش، محافظ یو وی و برخوردار از وضوح بالا برخوردار باشد.
- استفاده از تجهیزات تست استاندارد: در صورت دسترسی به تجهیزات تست استاندارد عینک ایمنی می توانید از این قبیل آزمایشات برای تشخیص عینک ایمنی استاندارد استفاده کنید.
چرا استاندارد عینک ایمنی مهم است؟
بطور کلی می توان گفت رعایت استانداردهای عینک ایمنی از لحاظ مختلفی دارای اهمیت است که در ادامه به چند نمونه از آنها اشاره نموده ایم:
- محافظت موثر از چشم ها: از آنجایی که استفاده از عینک ایمنی غیر استاندارد ممکن است چشم را در برابر ضربه، مواد شیمیایی یا اشعه های مضر بسیار آسیب پذیر نماید حتما از عینک ایمنی دارای استاندارد استفاده نمایید.
- کاهش خطرات شغلی: استفاده از عینک ایمنی دارای استاندارد در محیط های خطرناک صنعتی، کارگاهی، آزمایشگاهی و… می تواند تا حد زیادی میزان آسیب های چشمی در محل کار را کاهش دهد.
- افزایش راحتی و کارایی: عینک های دارای استاندارد همواره از طراحی ارگونومیک و وزن سبکی برخوردار بوده و برای استفاده طولانی مدت مناسب تر هستند.
- افزایش دوام و طول عمر: عینک های ایمنی دارای استاندارد نسبت به نمونه های غیر استاندارد همواره از طول عمر بیشتری برخوردار بوده و در برابر آسیب و ضربه مقاوم تر هستند.
جمع بندی
از انجایی که عینک ایمنی یکی از مهم ترین تجهیزات حفاظتی و تامین کننده ایمنی یکی از مهم ترین اجزای بدن انسان است، استانداردهای مختلفی مانند EN 166، ANSI Z87 و CSA Z94.3 برای اطمینان از صحت عملکرد آن در سطح جهانی تعیین شده است که در این مقاله به آن پرداختیم. لذا توصیه می کنیم همواره با در نظر گرفتن استانداردهای این حوزه و شناخت نکات تشخیص آن ها هنگام خرید عینک ایمنی بهترین انتخاب ممکن را انجام دهید.